Genleştirilmiş kilin özgül ağırlığı: 1 m³ kütlesi ve yoğunluğu
Genleştirilmiş kil, günümüzde hafif betonların üretimindeki temel bileşenlerden biridir. Malzeme betonun ısı yalıtımını artırır ve dayanıklılığına katkı sağlar. Ancak kaliteli ve güvenilir yapılar için doğru hesaplama gerekir; bunun için de yapı malzemelerinin özelliklerini bilmek önemlidir. Karışımı doğru hazırlamak adına genleştirilmiş kilin ağırlığı kesin olarak değerlendirilmelidir.
Yapı hesaplarında genleştirilmiş kilin özgül ağırlığı denildiğinde, genellikle granüller arasındaki boşluklarla birlikte 1 m³ malzemenin yığın ağırlığı kastedilir. Bu değer birkaç özelliğe bağlıdır:
- Tane boyutu. Fraksiyon büyüdükçe genleştirilmiş kilin özgül ağırlığı azalır. Bu durum M600 yoğunluk sınıfı için aşağıdaki tabloda görülür.
| Genleştirilmiş kil türü | Özgül ağırlık (g/cm³) | 1 m³ genleştirilmiş kilin ağırlığı (kg) |
| 0-5 mm fraksiyon, genleştirilmiş kil kumu | 0,55-0,6 | 550-600 |
| 5-10 mm fraksiyon | 0,4-0,45 | 400-450 |
| 10-20 mm fraksiyon | 0,35-0,4 | 350-400 |
| 20-40 mm fraksiyon | 0,25-0,35 | 250-350 |
Yoğunluğa göre genleştirilmiş kilin bir metreküp ağırlığı
-
Yoğunluk sınıfı. Yoğunluk sınıfı yükseldikçe 1 m³ genleştirilmiş kilin ağırlığı da artar. Yaklaşık torba ağırlığı da sınıfa göre değişir.
-
Genleştirilmiş kilin yoğunluğu. Daha yoğun sınıflar, düşük gözeneklilikleri nedeniyle daha az dayanımlı türlerden daha yüksek özgül ağırlığa sahiptir. Dayanım sınıfları da farklıdır.
| Yoğunluk sınıfı / dayanım sınıfı | Özgül ağırlık (g/cm³) | 42 litrelik torba ağırlığı (kg) |
| M250 / P-25 | 0,2-0,25 | 8,4-10,5 |
| M300 / P-30, P-50 | 0,25-0,3 | 10,5-12,6 |
| M350 / P-50 | 0,3-0,35 | 12,6-14,7 |
| M400 / P-50 | 0,35-0,4 | 14,7-16,8 |
| M450 / P-75, P-100 | 0,4-0,45 | 16,8-18,9 |
| M500 / P-100, P-125 | 0,45-0,5 | 18,9-21 |
| M600 / P-125, P-150 | 0,5-0,6 | 21-25,2 |
| M700 / P-150, P-200 | 0,6-0,7 | 25,2-29,4 |
| M800 / P-200 | 0,7-0,8 | 29,4-33,6 |
| M900 / P-200 | 0,8-0,9 | 33,6-37,8 |
| M1000 / P-200 | 0,9-1 | 37,8-42 |
| M1100 / P-200 | 1-1,1 | 42-46,2 |
| M1200 / P-200 | 1,1-1,2 | 46,2-50,4 |
Sınıfa göre genleştirilmiş kilin ortalama özgül ağırlığı
Bu bilgilerden, 1 m³ genleştirilmiş kilin kesin özgül ağırlığını belirlemenin pratikte mümkün olmadığı anlaşılır; değer malzemenin gerçek özelliklerine bağlıdır.
Yine de ortalama bir değer kolayca alınabilir. Genleştirilmiş kil için ortalama değer yaklaşık 400 kg/m³ veya 0,4 g/cm³’tür; bu durumda torbanın ağırlığı yaklaşık 16,8 kg olur. Her fraksiyon için yaklaşık değerler şöyle özetlenebilir:
- 0-5 mm fraksiyon: yaklaşık 600 kg/m³ veya 0,6 t/m³;
- 5-10 mm fraksiyon: yaklaşık 450 kg/m³ veya 0,45 t/m³;
- 10-20 mm fraksiyon: yaklaşık 400 kg/m³ veya 0,4 t/m³;
- 20-40 mm fraksiyon: yaklaşık 350 kg/m³ veya 0,35 t/m³.
Bu sayılar yalnızca yaklaşık değerlerdir; yoğunluk ve dayanım sınıfını hesaba katmazlar. Malzeme miktarını kesin olarak belirlemek için yeterli değildirler, ancak genel ağırlık hakkında fikir verirler.
Ayrıca bkz.: genleştirilmiş kilin kullanım alanları.
Sıkça Sorulan Sorular
1 m³ genleştirilmiş kil kaç kilogram gelir?
1 m³ genleştirilmiş kilin ağırlığı fraksiyona ve yoğunluk sınıfına bağlıdır. Makaledeki değerler 20-40 mm fraksiyon için 250-350 kg/m³ ile 0-5 mm genleştirilmiş kil kumu için 550-600 kg/m³ arasında değişir.
İri genleştirilmiş kil neden ince fraksiyondan daha hafiftir?
İri fraksiyonda granüller arasındaki boşluklar daha fazladır; bu nedenle yığın yoğunluğu ve bir metreküpün ağırlığı genellikle daha düşüktür. Bu yüzden 20-40 mm fraksiyon, 0-5 mm genleştirilmiş kil kumundan daha hafiftir.
42 litrelik genleştirilmiş kil torbası ne kadar gelir?
42 litrelik torbanın ağırlığı yoğunluk sınıfına bağlıdır: örneğin M400 için yaklaşık 14,7-16,8 kg, M600 için ise yaklaşık 21-25,2 kg'dır.