Manganezin özgül ağırlığı, özellikleri, kullanım alanları ve değer tablosu

Manganez, metalürjide yaygın olarak kullanılan bir kimyasal element ve geçiş metalidir. Doğada cevherlerin ve minerallerin yapısında bulunur; sanayide ise özellikle çeliklere ve alaşımlara katılan bir element olarak önem taşır.

Manganez birçok dökme demir ve çelik türünde bulunur. Oksijen giderme, kükürdü bağlama ve metalik malzemelerin dayanımını, aşınma direncini ve darbe tokluğunu artırma amacıyla kullanılır.

Manganezin özgül ağırlık tablosu

Manganezin özgül ağırlığı kristal yapısına, saflığına ve sıcaklığına bağlıdır. Referans hesaplamalarda genellikle yaklaşık 7,3-7,4 g/cm³ ortalama değer kullanılır. Büyük sapmalar, yabancı maddelerden ve numunenin durumundan kaynaklanabilir.

Aşağıdaki tabloda manganezin başlıca kristal yapıları için yaklaşık yoğunluk ve 1 m³ ağırlık değerleri verilmiştir.

Manganezin özgül ağırlığı ve 1 m³ ağırlığı

Manganezin özellikleri

Manganez, hafif kırmızımsı ton taşıyan gümüş grisi bir metaldir. Saf hâlde oldukça sert ancak kırılgandır. Önemli miktarda demir içermediğinde genellikle belirgin manyetik özellik göstermez.

Manganezin erime noktası yaklaşık 1246 °C, kaynama noktası ise yaklaşık 2061 °C’dir. Oksijenle temas ettiğinde metalin yüzeyi ince bir oksit tabakasıyla kaplanır.

Manganezin sanayideki başlıca değeri, çeliğin özelliklerini iyileştirebilmesinden kaynaklanır. Alaşımlarda dayanımı, sertliği, darbe yüklerine ve aşınmaya karşı direnci artırır. Manganez ayrıca kararlı elektrik direnci nedeniyle kullanılan manganin gibi bazı demir dışı alaşımların bileşiminde de yer alır.

Manganez canlılar için küçük miktarlarda gerekli bir eser elementtir; ancak bileşikleri aşırı miktarda toksik olabilir. Bu nedenle manganez tozu ve bileşikleriyle çalışırken güvenlik kurallarına uyulmalıdır.

Manganezin kullanım alanları

Manganez, metalürjide oksijen giderici ve alaşım elementi olarak yaygın biçimde kullanılır. Çeliğe yüksek miktarda manganez eklenmesi; kırma, hafriyat ve demiryolu ekipmanlarında kullanılan yüksek manganlı çelikler gibi aşınmaya ve darbelere dayanıklı malzemelerin elde edilmesini sağlar.

Manganez ayrıca ferromanganez, silikomanganez, bronz, pirinç, kimyasal reaktif, pil malzemesi ve belirli elektriksel özelliklere sahip özel alaşımların üretiminde kullanılır.