Kuvarsın özgül ağırlığı, özellikleri ve çeşitleri

Kuvars, doğadaki en yaygın minerallerden ve magmatik, metamorfik, tortul kayaçların önemli bileşenlerinden biridir. Yer litosferi kütlesinin yaklaşık %12'sini oluşturduğu kabul edilir; daha yüksek kabuk oranları ise genel olarak silikat minerallerini ifade eder.

Kuvarsın özgül ağırlık tablosu

Yoğun kuvars için yapı ve gündelik hesaplarda ortalama 2,65 g/cm³ kullanılır. Bu değer, boşluksuz bir metreküp kuvarsın yaklaşık 2.650 kg gelmesi demektir.

Temel dönüşüm aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

Kuvarsın özellikleri

Saf kuvars renksizdir; iç çatlaklar ve kristal kusurları beyaz görünmesine yol açabilir. Katkılar ve başka mineral kapanımları çok farklı renkler oluşturur. Erimiş alkalilerde ve hidroflorik asitte çözünebilir.

Kuvarsın farklı renk ve yapılarda çok sayıda çeşidi vardır.

Erime sıcaklığı yaklaşık 1.713–1.728 °C'dir. Piezoelektrik ve dielektrik özellik gösterir.

Cam oluşturan bir oksit minerali olduğundan cam üretiminin ana hammaddelerindendir.

Kuvars düşük sıcaklık alfa ve yüksek sıcaklık beta biçimlerine sahiptir. Silisyum dioksitin diğer polimorfları şunlardır:

• Kristobalit
• Tridimit
• Koezit
• Stişovit

Kuvars çeşitleri

Katkı ve oluşum koşullarına bağlı başlıca kuvars ve silis çeşitleri şunlardır:

• Aventurin: mika kapanımları nedeniyle ışıltılı kırmızımsı, kahverengi veya sarı kuvarsit.
• Akik: bantlı kalsedon çeşidi.
• Ametist: mor kuvars.
• Binghamit: götit kapanımlı yanardöner kuvars.
• Rutil kuvars: turmalin, rutil veya benzer iğnemsi kristaller içeren kaya kristali.
• Kaya kristali: renksiz, saydam kuvars kristalleri.
• Çakmaktaşı: kalsedon, kristobalit ve opal içerebilen ince taneli silis agregası.
• Morion: siyaha yakın kuvars.
• Prasem: aktinolit kapanımlı yeşil kuvars.
• Prasiolit: çoğunlukla ısıl işlemle yeşile dönüştürülen kuvars.
• Dumanlı kuvars: gri veya kahverengi saydam kuvars.
• Pembe kuvars: pembe renkli kuvars.
• Kalsedon: beyazdan bal sarısına kadar değişen yarı saydam, ince lifli kriptokristalin kuvars.
• Sitrin: limon sarısı kuvars.
• Mavi kuvars: mavimsi, iri taneli kuvars agregası.
• Kedi gözü: beyaz, gri veya pembe tonlarda ışık şeridi gösteren kuvars.
• Şahin gözü: mavi-gri lifli kuvars agregası.
• Kaplan gözü: altın-kahverengi lifli kuvars agregası.
• Oniks: paralel renk katmanları bulunan kalsedon çeşidi.
• Heliotrop: kırmızı lekeli, koyu yeşil kalsedon türü.