Pirincin özgül ağırlığı, özellikleri, avantajları ve hesaplamalar

Saf demir dışı metaller arasında inşaatta ve sanayide başlıca alüminyum ve bakır kullanılır. Bu metaller ilgili işlere uygun, çok iyi özelliklere sahiptir. Bununla birlikte bu malzemeleri temel alan alaşımlar giderek daha fazla kullanılmaktadır. Pirinç de bakır alaşımlarından biridir. Bakır temelli, iki veya daha fazla bileşenli bu alaşımın ana alaşım elementi çinkodur. Nikel, kalay, manganez, kurşun, demir ve başka katkılar daha seyrek kullanılır.

Pirincin özgül ağırlık tablosu

Pirincin özgül ağırlığı; alaşımın üretim yönteminden, durumundan ve gördüğü işlemden önemli ölçüde etkilenir. Bu nedenlerle değerler arasında farklar görülse de sapma küçüktür. Pirincin genel ortalama özgül ağırlığı 8,4-8,85 g/cm³ aralığındadır.

Hesaplamayı kolaylaştırmak için aşağıdaki tabloda pirinç türlerine göre özgül ağırlık ve bir metreküp ağırlık değerleri verilmiştir.

Pirinç ağırlık tablosu

Pirincin özellikleri

İnşaatta kullanılan pirinç %60-80 bakır ve %20-40 çinko içerir. Bakırdan daha serttir. Yeşilimsi tonlu sarı bir alaşımdır. Atmosfer etkilerine bakırdan daha dayanıklıdır; ancak normal hâlde, vernikle korunmadığında kararır. Pirincin başlıca nitelikleri şunlardır:

• Pirincin yoğunluğu genellikle yaklaşık 8400-8850 kg/m³, bazı döküm sınıflarında ise yaklaşık 8300-8500 kg/m³ aralığındadır
• Pirincin 20 °C sıcaklıktaki özgül ısı kapasitesi 0,377 kJ/(kg·K)'dir
• Erime sıcaklığı çinko oranına göre değişir. Ortalama 880-950 °C aralığındadır. Bu değer bileşimdeki tüm maddelerin oranına bağlıdır.

Pirincin avantajları

Pirinç, korozyona yüksek direnç gösteren esnek bir alaşım olarak kendini kanıtlamıştır. Bu malzemeden yapılan parçalar dayanıklı ve güvenilirdir.

Pirinç, bu malzemeyle üretilen donanımların kesintisiz ve verimli çalışmasını sağladığı, aynı zamanda bakır kullanımına kıyasla maliyetleri önemli ölçüde düşürdüğü için soğutma ekipmanları ve gıda sanayisinde özellikle değerlidir. Otomotiv, gemi yapımı ve havacılık sanayilerinde de sık kullanılır.

İnşaatta pirinç; sıhhi tesisat ürünlerinin üretiminde, gravür işlerinde, cephe kaplamalarında ve binaların iç mekân düzenlemelerinde yaygın biçimde kullanılır.

Başlıca avantajları şunlardır:

• Bakır ve çinko temelli kararlı bir alaşım bileşimine sahiptir
• Normal kullanım koşullarında korozyona iyi direnç gösterir
• Nemli hava ve buhara karşı dayanımı yüksektir
• Uygun alaşım sınıfı seçildiğinde su ve diğer sıvılarla temas eden parçalar için elverişlidir