Các lĩnh vực ứng dụng của cát trong xây dựng

Cát là vật liệu xây dựng đa dụng có nguồn gốc tự nhiên. Nó gồm các hạt rời, tức những hạt đá có kích thước khác nhau. Cát được phân loại theo phương pháp khai thác, nguồn gốc, kích thước hạt và hàm lượng tạp chất. Trong xây dựng, cát mỏ, cát sông, cát biển và cát thạch anh được dùng phổ biến nhất. Hạt có thể là loại mịn, trung bình hoặc thô, còn hàm lượng tạp chất được xác định bằng phương pháp phòng thí nghiệm theo các tiêu chuẩn hiện hành. Phạm vi ứng dụng của cát phụ thuộc vào loại: mỗi phương án có những tính chất phù hợp với công việc nhất định.

Phạm vi ứng dụng của cát mỏ

Cát mỏ được khai thác lộ thiên tại các mỏ. Hạt của nó thường góc cạnh hơn và có thể lớn hơn hạt cát sông. Do phương pháp khai thác, vật liệu này thường chứa tạp chất sét, bụi và đá nhỏ, vì vậy cần kiểm tra chất lượng trước các công việc quan trọng. Cát mỏ được dùng cho:

• xây dựng đường;
• sản xuất một số vật liệu xây dựng, bao gồm gạch và bê tông;
• san lấp và tạo mặt bằng khi xây dựng công trình;
• hoàn thiện, trát và làm lớp cán nền sàn;
• chuẩn bị nền và lớp đệm dưới móng;
• sản xuất hỗn hợp bê tông nhựa;
• thiết kế cảnh quan và rải lối đi trong vườn.

Các lĩnh vực ứng dụng của cát sông

Cát sông thường tròn và sạch hơn cát mỏ, đồng thời chứa ít tạp chất sét và bụi hơn. Nó được khai thác từ đáy sông hoặc các mỏ trong lòng sông bằng thiết bị chuyên dụng, sau đó vật liệu thường được rửa và phân loại. Những yếu tố này ảnh hưởng đến giá cát sông.

Cát sông được dùng để:

• pha vữa xây dựng và hỗn hợp bê tông;
• làm hệ thống thoát nước;
• sản xuất vữa chà ron và hỗn hợp xây dựng khô;
• làm nền cho chất màu và thành phần trang trí;
• sản xuất hỗn hợp bê tông nhựa;
• tạo nền nhân tạo trong bể cá.

Sử dụng cát biển

Cát biển được khai thác từ đáy biển bằng các phương pháp chuyên dụng. Trước khi sử dụng, cát được làm sạch và rửa vì ở trạng thái tự nhiên có thể chứa muối, mảnh vỏ sò và những tạp chất khác. Vật liệu này được đánh giá cao nhờ độ đồng đều của hạt, nhưng ít gặp hơn do quá trình khai thác và chuẩn bị phức tạp.

Các lĩnh vực sử dụng cát biển:

• phụ gia trong vữa và hỗn hợp xây dựng;
• thành phần của sản phẩm bê tông cốt thép;
• vật liệu mài và làm sạch cho một số loại thiết bị;
• một số công việc trong xây dựng đường.

Cát thạch anh được dùng ở đâu?

Cát thạch anh được sản xuất từ thạch anh tự nhiên hoặc đá chứa thạch anh, sau đó nghiền, rửa và phân loại. Loại cát này được dùng trong sản xuất kính, vật liệu lọc, hỗn hợp xây dựng khô, phun cát và thiết kế cảnh quan.

Chất lượng cát đóng vai trò quan trọng. Khi lựa chọn vật liệu, cần chú ý đến thành phần hạt, hàm lượng hạt sét và bụi, độ ẩm, khối lượng thể tích xốp, độ rỗng, độ hút nước và khả năng chịu băng giá của hỗn hợp hoặc sản phẩm hoàn thiện. Những chỉ số này được kiểm tra bằng phương pháp phòng thí nghiệm. Cát chất lượng thấp có thể làm tăng lượng chất kết dính cần dùng và giảm chất lượng công việc.

Cát có phạm vi ứng dụng rất rộng trong xây dựng: được dùng trong vữa, bê tông, lớp cán nền, hệ thống thoát nước, lớp đệm, nền đường và vật liệu hoàn thiện. Vì vậy, với mỗi nhiệm vụ, điều quan trọng không phải chỉ là chọn cát sẵn có mà là vật liệu có nguồn gốc, cỡ hạt và độ sạch phù hợp.