Berat tentu batu kapur dan ciri-ciri utamanya
Batu kapur ialah batuan karbonat yang terdiri daripada kalsit dan bendasing. Kandungan bendasing biasanya tidak melebihi 5%, termasuk dolomit, zarah pasir dan tanah liat serta bahan organogen. Pada masa dahulu, batu kapur digunakan secara meluas untuk menghasilkan arca dan hiasan stuko serta membina bangunan dan kubu.
Pelbagai jenis batu kapur ditemukan dalam alam semula jadi. Kriteria utama pengelasannya ialah tempat dan faktor pembentukan. Batu kapur dibahagikan kepada tiga kumpulan: organogen, kimia dan klastik. Kumpulan organogen paling banyak digunakan, termasuk kapur tulis dan batu kapur cengkerang.
Sifat fizikal dan kimia utama batu kapur
Batu kapur mempunyai banyak jenis, maka sifat fizikal dan kimianya boleh berbeza dengan ketara. Parameter utamanya diberikan dalam jadual.
| Parameter | Nilai | Unit ukuran |
| Berat tentu batu kapur | 2,6–2,8 | g/cm³ |
| Berat pukal batu kapur | 1,65–2,75 | g/cm³ |
| Tahap keliangan | 0,3–32 | % |
| Faktor kekerasan | 110–180 | |
| Pekali kekonduksian terma | 0,25–2,8 | kcal/m |
| Kekuatan mampatan | 10–3000 | kg/cm² |
| Indeks pelembutan | 0,4–1 | |
| Indeks ketahanan terhadap perubahan suhu | 0,2–1 |
Beberapa perbezaan besar dalam ukuran dapat dijelaskan seperti berikut. Berat pukal batu kapur yang paling rendah, 1,65 g/cm³, adalah ciri jenis oolit. Batu kapur mikrobutir yang kurang berliang berbeza daripada batu kapur cengkerang yang keliangannya boleh mencapai 32%. Salah satu parameter terpenting ialah kekuatan mampatan bahan kering: nilainya antara 10–60 kg/cm² bagi batu kapur cengkerang dan hingga 2500–3000 kg/cm² bagi batu kapur mikrobutir. Nilai yang paling lazim ialah 250–600 kg/cm².
Batu kapur digunakan secara meluas dalam pelbagai industri. Ia digunakan untuk menghasilkan kaca, kertas dan gula serta dalam metalurgi dan industri kimia. Penggunaannya paling meluas dalam kerja pembinaan, termasuk sebagai batu potong, blok besar, batu baur untuk konkrit, pigmen cat dan bahan mentah bagi kapur serta campuran simen.
Soalan lazim
Berapakah berat tentu batu kapur?
Berat tentu batu kapur biasanya berada dalam julat 2,6–2,8 g/cm³. Berat pukal boleh lebih rendah dan banyak bergantung pada keliangan, jenis batuan dan lokasi kuari.
Mengapakah berat pukal batu kapur berbeza daripada berat tentu?
Berat tentu merujuk kepada jisim mineral padat, manakala berat pukal mengambil kira liang, retakan dan struktur batu. Oleh itu, batu kapur cengkerang berliang lebih ringan daripada batu kapur berbutir halus yang padat.
Di manakah batu kapur digunakan?
Batu kapur digunakan dalam pembinaan serta pengeluaran batu baur, kapur, simen, kaca, kertas dan gula, di samping industri metalurgi dan kimia.