Kakisan galvanik: menyambungkan logam berlainan
Kakisan galvanik, juga dikenali sebagai kakisan sentuhan, boleh mempercepat kerosakan satu logam apabila logam itu bersambung secara elektrik dengan logam lain dan kedua-duanya dibasahi elektrolit yang sama. Oleh itu, nama logam sahaja tidak mencukupi untuk memilih pengikat: keadaan lembap, salutan dan luas permukaan bahagian yang terdedah juga perlu diketahui. Perlindungan melibatkan pemilihan bahan yang serasi, pemutusan litar elektrik atau pencegahan keadaan basah yang berpanjangan.
Bila pasangan galvanik terbentuk
Tiga keadaan mesti wujud serentak: keupayaan kakisan logam yang berbeza dalam persekitaran berkenaan, sambungan konduktif antara logam dan elektrolit yang menghubungkan permukaannya. Lapisan air nipis yang mengandungi garam terlarut boleh bertindak sebagai elektrolit; keseluruhan sambungan tidak perlu terendam. Pemeluwapan dan pembersihan basah juga perlu diambil kira di dalam bangunan.
Logam yang kurang mulia dalam pasangan itu menjadi anod dan mengalami kakisan secara keutamaan, manakala logam yang satu lagi bertindak sebagai katod. Peranan ini bergantung pada persekitaran dan keadaan permukaan. Siri galvanik untuk air laut bukan jadual keserasian sejagat, dan perbezaan keupayaan piawai tidak memberikan kadar kakisan bagi sambungan sebenar.
Bagaimana reka bentuk sambungan mengubah risiko
Yang penting ialah luas permukaan terdedah yang dibasahi elektrolit, bukan jisim bahagian atau sekadar luas sentuhan antara bahagian. Anod kecil yang disambungkan kepada katod besar amat tidak menguntungkan kerana serangan tertumpu pada permukaan yang kecil. Jadual ini menunjukkan prinsip penilaian, bukan gabungan yang diluluskan untuk setiap binaan.
| Keadaan | Faktor yang menentukan risiko | Langkah praktikal |
|---|---|---|
| Sambungan logam berlainan yang kering | Tanpa elektrolit bersama, mekanisme ini tidak berlaku | Periksa kemungkinan pemeluwapan dan kemasukan air |
| Pengikat aluminium pada bahagian keluli tahan karat yang besar dalam keadaan basah | Anod aluminium kecil bersambung dengan katod besar | Nilai semula bahan pengikat dan perlindungan sambungan |
| Pengikat keluli tahan karat pada bahagian aluminium yang besar | Nisbah luas lebih baik, tetapi garam dan air terperangkap masih menimbulkan risiko | Periksa persekitaran, penebatan dan saliran |
| Hanya logam yang kurang mulia dicat | Calar mendedahkan anod kecil di sebelah katod besar | Pilih perlindungan yang mengambil kira kedua-dua bahagian pasangan |
Cara melindungi sambungan mekanikal
- Kenal pasti aloi, salutan dan keadaan operasi: hujan, pemeluwapan, pencemaran garam dan rendaman. Semak gabungan bahan dengan dokumentasi pengeluar sistem.
- Sediakan saliran dan peluang untuk kering. Celah dan timbunan kotoran boleh memerangkap elektrolit; pengedapan mesti sesuai dengan reka bentuk dan keadaan penggunaan.
- Untuk pengasingan elektrik, periksa seluruh laluan sentuhan: gasket antara bahagian, sesendal di sekeliling bolt, sesendal leper dan ulir. Satu sesendal leper plastik tidak menjamin litar terputus. Penebat mesti mampu menahan beban dan persekitaran.
- Jika menggunakan salutan penghalang, lindungi permukaan katod atau kedua-dua bahagian, bukan anod sahaja. Periksa kerosakan semasa pemasangan dan keadaan salutan ketika penyelenggaraan.
Bila penilaian berasingan diperlukan
Ketiadaan pasangan galvanik tidak menolak bentuk kakisan lain. Sambungan galas beban, saluran paip dan sambungan yang sentiasa basah memerlukan penyelesaian reka bentuk mengikut persekitaran khusus; jadual ini tidak boleh menentukan jangka hayat atau beban yang dibenarkan.
Penebatan elektrik bahagian mekanikal tidak boleh diterapkan secara automatik pada sesentuh pembawa arus, pembumian dan pengikatan sama keupayaan: kesinambungan elektrik mungkin wajib bagi sambungan tersebut. Gunakan penyambung serasi dan perlindungan yang ditetapkan dalam reka bentuk untuk sambungan berkenaan.