Bidang kegunaan getah sintetik: tayar, pengedap, kabel dan produk teknikal

Getah sintetik ialah sekumpulan elastomer buatan yang digunakan untuk menghasilkan getah dan produk getah teknikal. Tidak seperti getah asli, getah sintetik boleh dipilih mengikut keadaan tertentu seperti kehausan, minyak, bahan api, ozon, suhu, kebolehtelapan gas atau ketahanan kimia.

Tiada satu jenis getah sintetik sejagat bagi semua tugas. Campuran tayar, gasket tahan minyak, membran bumbung, penebat kabel dan sarung tangan perubatan memerlukan polimer dan bahan tambah yang berbeza.

Sejarah penghasilan getah sintetik

Keperluan terhadap getah sintetik timbul selepas permintaan untuk produk getah meningkat: bahan mentah semula jadi tidak mencukupi dan banyak negara bergantung pada import lateks. Bahan seperti getah yang pertama telah dihasilkan pada penghujung abad ke-19, tetapi getah sintetik hanya mendapat kepentingan industri kemudian apabila teknologi penghasilan elastomer butadiena, stirena-butadiena dan lain-lain muncul.

Perbezaan antara getah sintetik dengan getah asli

Getah asli dihargai kerana keanjalan, kekuatan tegangan dan prestasi di bawah ubah bentuk berulang. Getah sintetik dicipta untuk meningkatkan sifat tertentu: ketahanan terhadap minyak, petrol, penuaan, ozon, haba, sejuk atau kebolehtelapan gas.

Oleh itu, getah sintetik tidak semestinya «lebih baik» daripada getah asli. Setiap jenis getah lebih sesuai untuk tugas tertentu. Maklumat lanjut tentang bahan semula jadi boleh dibaca dalam artikel tentang kegunaan getah asli.

Kegunaan getah sintetik untuk tujuan umum

Getah stirena-butadiena (SBR) dan getah polibutadiena (BR) ialah getah utama untuk tujuan umum. Ia digunakan secara meluas dalam industri tayar, produk getah teknikal, tapak kasut, tali sawat, hos dan salutan.

SBR sering digunakan dalam tayar kenderaan kerana ketahanan haus dan sifatnya yang stabil dalam sebatian getah. Getah polibutadiena dihargai kerana keanjalan, penghasilan haba rendah semasa ubah bentuk dan ketahanan lelasan yang baik, maka ia turut digunakan dalam tayar dan produk getah tahan hentaman.

Getah butil dan EPDM

Getah butil mempunyai kebolehtelapan gas yang rendah. Oleh itu, ia digunakan dalam lapisan dalam tayar tanpa tiub, tiub dalam, diafragma, bahan kedap, salutan pelindung dan produk yang perlu mengekalkan udara atau gas.

Getah EPDM tahan dengan baik terhadap ozon, penuaan atmosfera dan kelembapan. Ia sering digunakan dalam pengedap kenderaan, membran bumbung, profil tingkap dan pintu, hos air serta komponen getah luaran. Namun, EPDM biasanya tidak dipilih untuk sentuhan berterusan dengan produk petroleum.

Kegunaan getah sintetik tujuan khas

Getah nitril butadiena (NBR) digunakan apabila ketahanan terhadap minyak dan bahan api diperlukan, seperti dalam kolar, pengedap minyak, gasket, hos bahan api, sarung tangan dan pengedap teknikal. Semakin tinggi kandungan akrilonitril dalam bahan, biasanya semakin tinggi ketahanan minyak, tetapi semakin rendah keanjalan dalam keadaan sejuk.

Getah kloroprena, yang turut dikenali sebagai neoprena, digunakan dalam tali sawat, sarung kabel, salutan pelindung, hos, pelekat dan produk yang memerlukan ketahanan seimbang terhadap cuaca, minyak dan beban mekanikal.

Getah sintetik khas

Elastomer khas seperti getah silikon, fluoroelastomer, getah akrilat, getah nitril terhidrogen dan bahan lain digunakan bagi keadaan kompleks. Ia diperlukan untuk suhu tinggi, persekitaran kimia agresif, penuaan berpanjangan, produk perubatan atau pengedap kritikal.

Getah tersebut biasanya lebih mahal daripada getah tujuan umum, maka digunakan apabila getah biasa cepat rosak atau tidak memenuhi keperluan operasi.

Tempat getah sintetik digunakan

Getah sintetik digunakan untuk menghasilkan tayar, tali sawat penghantar, tali sawat pemacu, hos, gasket, pengedap minyak, bahan pengedap, penebat kabel, pelekap getaran, membran bumbung, sarung tangan pelindung, tapak kasut, pelekat, bahan kedap dan salutan anjal.

Kelebihan utama getah sintetik ialah keupayaan memilih bahan mengikut persekitaran dan beban tertentu. Oleh itu, semasa memilih getah, bukan sekadar nama «getah sintetik» yang perlu dilihat, tetapi jenis elastomer, komposisi campuran dan keperluan teknikal produk.