Soortelijk gewicht van keramiek. Gewicht van verschillende soorten keramiek
De eerste voorwerpen van gebakken klei dateren uit het 25e-29e millennium v.Chr. Wetenschappers stellen dat de voorouders van de mens toen het eerste kunstmatige materiaal maakten bij de overgang naar een sedentair bestaan. Pas in het derde millennium v.Chr. werd de pottenbakkersschijf uitgevonden, waardoor het technologische proces veel eenvoudiger werd.
In verschillende landen bestonden eigen recepten voor keramiek. Naarmate de mensheid zich ontwikkelde, werden samenstellingen en productiemethoden verfijnd. Ambachtslieden brachten niet alleen eenvoudige ingekerfde patronen aan, maar maakten ook geschilderde decoraties en verschillende coatings.
Tegenwoordig noemt men keramiek producten uit klei en sommige andere anorganische materialen, zoals diatomiet en tripel, met minerale toevoegingen en thermische behandeling.
Soorten keramiek
De belangrijkste soorten keramiek voor artistieke producten zijn al sinds lange tijd:
- Terracotta: gebakken gele of rode klei zonder glazuur, met poreuze scherf.
- Aardewerk: producten uit klei die in de oven worden behandeld en met transparant glazuur worden bedekt; de scherf is poreus.
- Majolica: keramiek afkomstig van Mallorca, met grofporeuze scherf en vaak reliëfdecoratie. Uit witte of gekleurde klei, deels bedekt met pastelglazuur.
- Faience: keramiek uit witte klei met zeer fijne poreuze scherf, bedekt met kleurloos glazuur en niet doorschijnend.
- Porselein: een uniek type keramiek. De dunne halfdoorzichtige witte scherf is waterdicht. Grondstoffen zijn kaolien, plastische vuurvaste klei, veldspaat en kwarts.
Keramiek wordt veel gebruikt voor bouw- en afwerkingsmaterialen. Poreuze keramiek met wateropname van 8-10% is ondoorzichtig en laat onder druk water door. Hiervan worden wand- en dakproducten, drainagebuizen en andere producten gemaakt. Gevelstenen, tegels en sanitair bouwfaience worden gemaakt van geglazuurde poreuze keramiek.
Klinkerstenen, vloertegels, sanitair porselein en halfporselein worden gemaakt uit keramiek met gesinterde scherf zonder poriën. De wateropname bedraagt 3-10%. Extra glasachtige coatings, glazuren, verminderen de wateropname.
Gewone bouwsteen en keramische dakpan behoren tot grove keramiek. Het materiaal heeft een grofkorrelige structuur. Fijne keramiek omvat geglazuurde wandtegels, zuurbestendige baksteen en porseleinproducten.
Tabel met gewicht van verschillende soorten keramiek (g/cm³)
| Type keramiek | Werkelijke dichtheid | Gemiddelde dichtheid |
|---|---|---|
| harde faience | 2,45-2,60 | 1,20-2,50 |
| zachte faience | 2,40-2,50 | 2,30-2,45 |
| porselein | 2,42-2,60 | 2,26-2,50 |
| halfporselein | 2,30-2,40 | 2-2,20 |
| keramische baksteen | 2,60-2,70 | 1,50-1,90 |
| lichte baksteen | 2,60-2,70 | 0,70-1,40 |
| keramische steen | 2,60-2,70 | 1,25-1,40 |
Keramiek wordt ook ingedeeld naar constructief doel:
- wandmateriaal, zoals bakstenen en panelen;
- dakmateriaal, zoals dakpannen;
- vloeren en overspanningen, zoals balken, stenen en panelen;
- vulstoffen voor betonmengsels, zoals geëxpandeerde klei;
- bekledingsonderdelen, zoals vloer- en wandtegels en decor;
- drainage en riolering, zoals buizen en wegstenen;
- sanitaire producten, zoals toiletten, wastafels en baden;
- zuur- en hittebestendige producten: bakstenen, tegels en andere materialen.
Het soortelijk gewicht van keramiek hangt af van de dichtheid van de scherf. Daarom onderscheidt men werkelijke en gemiddelde dichtheid. Werkelijke dichtheid is massa zonder poriën, gemiddelde dichtheid is de natuurlijke toestand met poriën en holtes.
Veelgestelde vragen
Kan de dichtheid van keramiek worden gebruikt voor nauwkeurige berekeningen?
De dichtheids- en gewichtswaarden voor keramiek in dit artikel zijn referentiewaarden. Ze zijn geschikt voor voorlopige schattingen, maar ontwerp-, bouw-, productie- en andere kritieke berekeningen moeten worden gecontroleerd aan de hand van normen, technische fiches of meetresultaten.
Waarom kan het werkelijke gewicht van keramiek afwijken van de tabel?
Het werkelijke gewicht van keramiek hangt af van samenstelling, vochtigheid, temperatuur, porositeit, fractiegrootte, materiaalkwaliteit en meetomstandigheden. Daarom kunnen werkelijke waarden afwijken van gemiddelde tabelgegevens.
Hoe bereken je de massa van keramiek op basis van dichtheid?
Gebruik voor een benaderde berekening de formule: massa = dichtheid x volume. Als de dichtheid van keramiek in kg/m3 staat en het volume in m3, is het resultaat in kilogram.