Ciężar właściwy pyłu. Tabela masy pyłu według rodzajów

Podczas sprzątania mieszkania za każdym razem dziwimy się, skąd bierze się tyle pyłu. Szczelnie zamknięte okna i drzwi nie chronią przed osadem na meblach, podłodze i zasłonach. Odkurzanie i sprzątanie na mokro dają tylko chwilowy efekt, a już po jednym dniu ta sama warstwa pyłu osiada na dawnym miejscu.

Szczególnie cierpią z powodu pyłu mieszkańcy regionów stepowych, gdzie stale wieją silne wiatry, oraz mieszkańcy miast przemysłowych. Ogromna ilość pyłu stale unosi się w powietrzu i jest wdychana przez ludzi. Osiada zwartą warstwą, a walczyć z tym można tylko regularnym sprzątaniem.

Skąd bierze się pył?

Pyłem nazywa się mikrocząstki pochodzenia mineralnego i organicznego, których średnica nie przekracza 0,1 mm. Wszystko, co jest większe od tego rozmiaru, zalicza się do piasku.

Cały pył obecny na naszej planecie można umownie podzielić na dwie kategorie:

• Pył pochodzenia naturalnego. Należą do niego cząstki gleb roznoszone przez wiatr, pozostałości popiołu i sadzy, cząstki soli odparowanych z wód mórz i oceanów, drobne cząstki z pustynnych regionów Ziemi oraz pozostałości pochodzenia organicznego: nabłonek, pyłek i produkty rozkładu materii organicznej. Ta kategoria stanowi około 70% całego pyłu.

• Pozostałe 30% to pyły powstające w wyniku działalności człowieka, między innymi w przemyśle węglowym, chemicznym, młynarskim i innych produkcjach. Najbardziej niebezpieczny dla człowieka i środowiska jest pył metalurgiczny.

Według badań około jedna czwarta pyłu domowego nie poddaje się jednoznacznemu określeniu, podczas gdy największą jego część, 34-35%, stanowią cząstki mineralne. Pyłek roślin w pyle to 7-8%, cząstki popiołu, sadzy i innych produktów spalania stanowią około 3%, cząstki nabłonka 15-20%, a pozostałe procenty to cząstki tekstyliów i innych materiałów.

Jaka jest masa pyłu?

Średnio na każdy cm² powierzchni w ciągu tygodnia osiada około 8 tysięcy cząstek pyłu. Mogą mieć różną formę i skład, unoszą się w powietrzu i stopniowo osiadają. Ich skład bezpośrednio wpływa na masę pyłu, a więc także na szybkość osiadania. Im wyższy ciężar właściwy pyłu, tym szybciej osiada on na powierzchni.

Ciężar właściwy zwykle mierzy się w kilogramach na 1 metr sześcienny. W odniesieniu do pyłu taka wielkość niewiele mówi. Dlatego wygodnie jest rozpatrywać masę albo gęstość pyłu w gramach na centymetr sześcienny. W przypadku pyłu przemysłowego mogą być potrzebne wartości ciężaru właściwego pyłu w t/m³.

W tabeli podano uśrednione wartości masy pyłu domowego i niektórych rodzajów pyłów przemysłowych.

Tabela masy pyłu według rodzajów

Szkodliwość pyłu

Higieniczna ocena szkodliwości pyłu dla organizmu człowieka zależy od jego składu i stężenia w powietrzu. Każdy rodzaj pyłu niesie potencjalne zagrożenie, ponieważ osiadając na skórze i błonach śluzowych wchodzi w reakcje i utrudnia naturalne procesy oczyszczania.

Pył powoduje podrażnienia i reakcje alergiczne, twarde cząstki pyłu metalurgicznego mogą działać jak ścierniwo, a różne domieszki chemiczne toksycznie wpływają na komórki organizmu, rozpuszczają się w naturalnych płynach, takich jak krew i limfa, oraz rozprzestrzeniają się po narządach, wywołując zatrucia i zatykając tkanki. W pyle domowym znajdują się roztocza i chorobotwórcze mikroorganizmy, które negatywnie wpływają na zdrowie.