Fuel oilin özgül ağırlığı: yoğunluğu ve 1 m³ ağırlığı

Fuel oil, petrolün işlenmesinden geriye kalan veya petrol fraksiyonlarının ikincil işlenmesiyle elde edilen koyu renkli ve viskoz bir petrol ürünüdür. Kazanlarda, endüstriyel fırınlarda, enerji tesislerinde ve gemi sistemlerinde yakıt olarak kullanılır.

Günlük dilde ve arama sorgularında sıklıkla “fuel oilin özgül ağırlığı” denir; ancak tablolarda çoğunlukla g/cm³ veya kg/m³ cinsinden yoğunluk verilir. Uygulamalı hesaplamalar için gerekli olan değer de budur: belirli bir sıcaklıkta 1 m³ fuel oilin kaç kilogram olduğunu gösterir.

Fuel oil yoğunluk ve ağırlık tablosu

Fuel oilin yoğunluğu türüne, bileşimine, su içeriğine ve sıcaklığına bağlıdır. Isıtıldığında yoğunluğu azalır, soğutulduğunda ise artar. Yaklaşık hesaplamalarda 0,89-1,01 g/cm³ aralığı kullanılabilir.

Kesin hesaplamalarda ilgili partinin kalite belgesi esas alınmalıdır. Farklı ısıtma ve deniz yakıtlarının yoğunlukları belirgin ölçüde değişebilir. Bazı sınıflara ait standartlarda bu değer için belirli bir sınır bulunmasa bile yoğunluğun ölçülmesi zorunlu olabilir.

Fuel oil kütlesi nasıl hesaplanır?

Fuel oilin kütlesi şu formülle hesaplanır:

kütle = hacim × yoğunluk

Fuel oilin yoğunluğu 950 kg/m³ kabul edilirse 5 m³’ün ağırlığı şöyle bulunur:

5 × 950 = 4750 kg

Yani bu fuel oilin 5 m³’ü yaklaşık 4,75 ton kütleye sahiptir.

Fuel oilin özgül ağırlığı ve yoğunluğu

Teknik açıdan özgül ağırlık, birim hacmin ağırlığıdır ve yoğunluktan hesaplanır: γ = ρ × g. Burada ρ yoğunluk, g ise yaklaşık 9,81 m/s² olan yer çekimi ivmesidir. SI sisteminde özgül ağırlık N/m³ cinsinden ölçülür.

İnşaat ve günlük hesaplarda “fuel oilin özgül ağırlığı” ile çoğunlukla yoğunluk veya 1 m³’ün kütlesi kastedilir. Bu nedenle satın alma, depolama ve taşıma hesaplarında genellikle kg/m³ veya t/m³ değerleri kullanılır.

Fuel oil yoğunluğu nelere bağlıdır?

Fuel oilin yoğunluğunu ve ağırlığını etkileyen başlıca unsurlar şunlardır:

• yakıtın sınıfı ve bileşimi;
• ölçüm sıcaklığı;
• su ve mekanik yabancı madde içeriği;
• ağır artık fraksiyonların oranı;
• depolama ve ısıtma koşulları.

Ekipman seçimi açısından yalnızca yoğunluk değil; viskozite, parlama noktası, kükürt, su ve kül içeriği de önemlidir. Uygun olmayan yakıt püskürtmeyi ve yanmayı kötüleştirerek kazanların, brülörlerin veya gemi sistemlerinin çalışmasını olumsuz etkileyebilir.